Dit is een ingezonden artikel geschreven door: Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie.
Niet alleen de prijzen van olie en gas stijgen, maar ook die van chemicaliën, meststoffen en voedsel. In dit tijdperk van toenemende geopolitieke spanningen moeten we toenadering zoeken tot partners die onze visie op een op regels gebaseerde wereld delen.
Daarom ben ik vandaag in Australië. Geografisch gezien liggen de Europese Unie en Australië aan weerszijden van de wereld. Maar de geschiedenis vertelt een ander verhaal. Tijdens de crises van de afgelopen eeuw hebben we steeds eensgezind opgetreden. We zijn geen verre vreemden — we delen, zoals Australiërs zeggen, een echt “mateship”. In deze tijden van terugkerende volatiliteit moeten we de banden verder aanhalen.
Strategische noodzaak
Australië ligt in het hart van de Indo-Pacifische regio, die snel het zwaartepunt van de wereldeconomie wordt. De regio herbergt ongeveer 60% van de wereldbevolking en een aantal van de snelst groeiende economieën ter wereld. Meer dan 40% van de invoer in de EU is afkomstig uit deze regio, en de zeeroutes die het Indo-Pacifisch gebied doorkruisen, ondersteunen onze welvaart. Voor Europa is het versterken van de banden met de regio een strategische noodzaak.
De vrijheid te verdedigen
Nauwere samenwerking tussen de EU en Australië maakt aan beide zijden de samenleving veiliger. We staan al lang zij aan zij om de vrijheid te verdedigen, van de stranden van Normandië tot Australië’s rol vandaag als grootste bondgenoot van Oekraïne buiten de NAVO. Zoals de huidige gebeurtenissen in het Midden-Oosten opnieuw laten zien, heeft de instabiliteit in één regio gevolgen tot ver daarbuiten. De stabiliteit van de Indo-Pacifische regio is dan ook onlosmakelijk verbonden met veiligheid en welvaart in Europa.
Veiligheids- en defensiepartnerschap
Daarom lanceren we een veiligheids- en defensiepartnerschap tussen de EU en Australië. Met meer gezamenlijke oefeningen, samenwerking tegen hybride cyberdreigingen en versterkte koppeling tussen onze defensie-industrieën. Europese bedrijven zijn al sterk aanwezig in Australië — Thales heeft er bijna 3,800 mensen in dienst en Rheinmetall is de grootste leverancier van militaire voertuigen aan de Australische strijdkrachten. Dit partnerschap versterkt de samenwerking verder, creëert schaalvoordelen en het drukt de kosten.
Waarborg voor gedeelde veiligheid
Gedeelde welvaart is de grootste waarborg voor gedeelde veiligheid. Dat is het grondbeginsel van de Europese Unie en het bepaalt ook onze betrekkingen met Australië. Met een economie ter grootte van 1,7 biljoen euro is Australië al de op twee na grootste handelspartner van de EU en de op één na grootste investeringsbestemming van de EU. We zijn niet alleen verbonden via handel, maar ook door gedeelde democratische waarden en normen, van arbeidsrechten tot veiligheid online.
Een duidelijke win-win
Onze economische betrekkingen hebben geen gelijke tred gehouden met onze ambities. Het is tijd om ze te moderniseren. Daarom streven de EU en Australië ernaar een baanbrekende vrijhandelsovereenkomst te ondertekenen die de tarieven op de meeste handel tussen de EU en Australië afschaft. Dit verhoogt het Europese bbp tegen 2030 met 4 miljard euro. Daarnaast liberaliseren we investeringen. Australische pensioenfondsen, beheren samen bijna 3 biljoen euro aan activa, en zijn op zoek naar stabiele bestemmingen in het buitenland. Europa is een logische keuze. Dat is een duidelijke win-win.
Grootste leverancier van lithium
Onze economieën zijn niet alleen nauw verbonden, maar vullen elkaar ook aan. Zoals premier Albanese zei, herbergt Australië bijna de volledige periodieke tabel van kritieke mineralen. Het is ’s werelds grootste leverancier van lithium en beschikt over materialen die essentieel zijn voor de schone technologieën — van elektrische auto’s tot offshorewindturbines. De overeenkomst helpt de toegang tot deze essentiële materialen veilig te stellen.
Strategische onafhankelijkheid
In een tijd waarin kritieke hulpbronnen als wapen worden ingezet, kunnen Europa en Australië een ander voorbeeld stellen. Samen bouwen we toeleveringsketens op die zowel veilig als verantwoord zijn, waarbij we tegelijkertijd lokale gemeenschappen ondersteunen en hoge milieunormen handhaven.
Handelsstromen verschuiven
De overeenkomsten passen binnen het bredere streven van Europa naar strategische onafhankelijkheid. Onafhankelijkheid kan niet worden opgebouwd in isolement. Het vereist sterke, gediversifieerde partnerschappen met betrouwbare bondgenoten. Dit is een ambitie die Europa deelt met Australië en vele andere landen. Handelsstromen nemen niet af, maar verschuiven. Van India tot Mexico, Brazilië tot Australië zoeken landen hetzelfde: veiligheid, welvaart en de vrijheid om hun eigen weg te kiezen.
In een veranderend landschap onderscheidt de Europese Unie zich als een stabiele en betrouwbare partner. Wereldwijd breiden we onze betrekkingen uit. Alleen al in de eerste drie maanden van dit jaar hebben we vooruitgang geboekt met historische overeenkomsten met Mercosur, India en nu Australië — een heuse handelstrilogie. Samen bouwen we aan een netwerk dat zich inzet voor open en eerlijke handel.
Uiteindelijk gaat het om vertrouwen. Het vertrouwen dat openheid en veiligheid hand in hand kunnen gaan. Dat soevereiniteit wordt versterkt, niet verzwakt, door middel van partnerschap. We laten zien dat in een onzekere wereld “mates” het sterkst staan wanneer ze zij aan zij staan.